4 mei 2010, de dodenherdenking op de Dam. Een zonderling schreeuwt iets onverstaanbaars. Iemand anders ziet een koffer en roept: “Bom”. Gevolg: 63 gewonden door paniek in de massa, omdat veel mensen direct aan het drama in Apeldoorn dachten op Koninginnedag vorig jaar.
6 mei 2010, Wall Street. Het handelshuis Wadell verkoopt per ongeluk massa’s e-mini contracten. Wereldwijd verdampt 1.000 miljard na paniekverkopen.
Ook de verkiezingen stonden in het teken van de angst: we moeten vooral vrezen voor de economie, dus de voorstellen voor de zwaarst mogelijke maatregelen buitelden over elkaar heen. Samen met die andere angst, die voor de islamisering, bleek dit genoeg om een politieke aardverschuiving te veroorzaken.
In ons land is dat een nieuw fenomeen; een maatschappij met een angststoornis. Het weefsel van vertrouwen is stuk en de hysterie ligt dicht onder de oppervlakte. Geert Mak schetst overtuigend de overeenkomsten met de jaren 50 in de VS toen de schaduw van McCarthy de samenleving overheerste. Deze situatie is ernstig, omdat vertrouwen het belangrijkste bindmiddel is van de samenleving en tevens de belangrijkste bescherming ervan. Bezwijkt onze samenleving onder de stress van terrorisme en de economische crisis?
Daar is een simpel antwoord op: nee.
Wat nou, nee? Ik zal het even uitleggen.